Aangeboren optimisme

Het kan geen kwaad optimistisch te zijn. Je kunt altijd later nog huilen.

Optimisme wordt overschat
Tenminste dat wordt weleens beweerd. Ik vond er zelfs een TedTalk over, The optimism bias die begint met de stelling dat mensen hun eigen kansen altijd beter inschatten dan dat ze zijn. Met een scheidingspercentage van ca 40% denken mensen die gaan trouwen toch niet dat het hen overkomt. Dat lijkt me alleen maar logisch. Want als je denkt dat het niet gaat lukken, dan kun je er maar beter niet aan beginnen. Maar zo schatten we veel in ons eigen leven niet realistisch in, maar optimistisch. Maar als het gaat om anderen, de economie of de maatschappij dan zijn we niet zo optimistisch. Dat geldt ook voor de kans dat onszelf iets overkomt bijv. door roken. Dat gebeurt vooral bij anderen. Als je dat combineert met de informatie van de vorige post, kun je misschien een verklaring vinden voor het feit dat we langer blijven hangen in een negatief gevoel. Als je iets nl. helemaal niet verwacht kan het schokkend zijn als het je wel overkomt.

Is optimisme dan aangeboren?
Als je de bovenstaande talk beluistert zou het wel zo kunnen zijn. Het is een feit dat mensen over het algemeen hun eigen kansen en kwaliteiten positiever inschatten. Dat leidt vaak tot succes. Als we een goede uitkomst verwachten, zijn we meestal beter af. Als we onze eigen mogelijkheden en kansen niet hoopvol inschatten, dan zouden we allemaal een beetje depressief zijn. Je verwachtingen leiden tot de gewenste uitkomst of je nu optimistisch of pessimistisch denkt. Er zijn veel voordelen aan optimisme aangetoond. Maar het kan geen kwaad om af en toe je roze bril af te zetten en in de termen van Edward de Bono “ook eens je zwarte hoed op te zetten”. Want als we volgens bovenstaande talk alleen maar het positieve zien, leidt dat tot risicovolle situaties. Maar wat is de spreuk ook al weer? Better to have loved and lost, than never have loved at all? Ik weet nog dat een caberetier bij het begin van een relatie alle boeken, cd’s etc voorzag van zijn eigen naam, want anders ging je er bij de scheiding maar om vechten. Dat is ook een manier, maar is het jouw manier?

Veiligheidsmaatregelen nemen?
Als we een nieuwe onderneming willen starten is het beter om niet in illusies te geloven, maar ook datgene wat mis kan gaan in kaart te brengen. Het hoeft je beslissing om toch te beginnen niet in de weg te staan, maar kan wel zorgen dat je wat veiligheidsmaatregelen hebt genomen. Je springt niet onvoorbereid in het diepe, maar hebt gezorgd dat je kunt zwemmen, weet hoe ver je moet zwemmen en of er een sterke stroming staat.

Voor mij is optimisme dus niet blind zijn voor wat er kan gebeuren, maar de positieve kant kiezen. Soms kun je er niets aan doen dat er iets mis gaat en veel dingen die mis gaan kun je van te voren niet bedenken. Dat kun je heel goed zien als je kijkt naar mensen die een eigen huis bouwen, het roer omgooien of iets anders helemaal nieuw beginnen. Als ze alles van te voren hadden geweten, waren ze er waarschijnlijk nooit aan begonnen. Mijn moeder zei heel vaak: als je alles van te voren wist, dan kun je met een kwartje de wereld rond. De werkelijkheid is dat het leven onvoorspelbaar is. Als je voelt dat je iets echt wilt, ga het dan vooral doen en bedenk hoeveel risico je kunt lopen.

Volgende keer: het pleidooi van Leo Bormans om vooral een optimist te worden. Hij heeft het vooral gekoppeld aan gelukkig zijn.

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.